Wyszukiwarka:
Katechezy biblijne

Bałwochwalstwo - kult wolności

2018-12-22

News

Bałwochwalstwo, czyli oddawanie czci rzeczom stworzonym jest swego rodzaju niewolą. Z tej niewoli wyzwolił nas Chrystus, który ustami Apostoła Narodów wezwał: „nie dajcie sobie na nowo nałożyć jarzma niewoli” (Ga 5,1). O wychowaniu do wolności powiązanej z moralnością mówił św. Jan Paweł II do Polaków na początku transformacji ustrojowej. Papież zachęcał wówczas i przestrzegał z mocą i determinacją: „Tak, trzeba wychowywać do wolności, trzeba dojrzałej wolności. Tylko na takiej może się oprzeć społeczeństwo, naród, wszystkie dziedziny życia, ale nie można stwarzać fikcji wolności, która rzekomo człowieka wyzwala, a właściwie go zniewala i znieprawia. Z tego trzeba zrobić rachunek sumienia…” (por.Homilia na lotnisku w Masłowie, 3 czerwca 1991).


Czytaj!
J 8,31–38

Tym Żydom, którzy Mu uwierzyli, Jezus oświadczył: „Jeśli pozostaniecie wierni mojej nauce, będziecie rzeczywiście moimi uczniami i poznacie prawdę, a prawda uczyni was wolnymi”. Oni odparli: „Jesteśmy pokoleniem Abrahama i nigdy dotąd nie podlegaliśmy nikomu jako niewolnicy. Jak więc możesz twierdzić: «Staniecie się wolni»?”. Wtedy Jezus im odrzekł: „Uroczyście zapewniam was: Każdy, kto popełnia grzech, staje się niewolnikiem grzechu. Niewolnik nie pozostaje w domu na zawsze, stale natomiast pozostaje w nim Syn. Jeżeli więc Syn obdarzy was wolnością, będziecie naprawdę wolni. Wiem, że jesteście potomkami Abrahama, a mimo to usiłujecie Mnie zabić, ponieważ nie ma w was mojej nauki. Ja mówię o tym, co zobaczyłem u Ojca. Spełniajcie więc wszystko, co usłyszeliście od Ojca”.


Rozważ!

Czwarta Ewangelia zdecydowanie różni się od trzech pozostałych. Posiada ona specyficzną strukturę, odrębny koloryt metafor oraz duchowy charakter. Umiłowany uczeń Jezusa – w relacji Klemensa Aleksandryjskiego – „na prośbę uczniów i za Ducha natchnieniem napisał Ewnagelję duchową” (por. Euzebiusz z Cezarei, Historia Kościoła, 268). Tym samym przekazał Kościołowi duchową syntezę życia Jezusa. Św. Jan na zakończenie ujawnił cel spisanego dzieła (J 20,31)

W 8. rozdziale Jezus, w kontekście dyskusji z przywódcami żydowskimi, zwłaszcza z tymi, którzy uwierzyli w Niego, podkreśla wartość biblijnego planu zbawienia i objawia siebie jako Nauczyciela wolności. Temat zniewolenia przez grzech u Jana pojawia się w kilku miejscach (np. J 15,8.16; por. Rz 6,16-22), ale tutaj dwukrotnie zostanie powtórzony: „Każdy, kto popełnia grzech, staje się niewolnikiem grzechu” (J 8,34) oraz „Jeżeli więc Syn obdarzy was wolnością, będziecie naprawdę wolni” (J 8,36).

Chrystusowe słowa „(…) poznacie prawdę, a prawda uczyni was wolnymi” (J 8,32) stają się istotnym programem wychowawczym czy samowychowawczym wolności chrześcijan. Jan Paweł w specjalnym liście apostolskim Do młodych całego świata (1985) pomógł młodym ludziom zrozumieć istotę wolności i zwrócił uwagę na relację między samowychowaniem a zagrożeniami, jakie czyhają na tych, którzy źle używają wolności. Papież – interpretując i aktualizując Jezusowe przesłanie – przywołał trzy znaczenia prawdziwej wolności. „Być prawdziwie wolnym – to nie znaczy, stanowczo nie znaczy: czynić wszystko, co mi się podoba, na co mam ochotę. Wolność zawiera w sobie kryterium prawdy, dyscyplinę prawdy. Bez tego nie jest prawdziwą wolnością. Jest zakładaniem wolności. Być prawdziwie wolnym – to znaczy: używać swej wolności dla tego, co jest prawdziwym dobrem (…) być prawdziwie wolnym – to znaczy: być człowiekiem prawego sumienia, być odpowiedzialnym, być człowiekiem «dla drugich». To wszystko stanowi sam wewnętrzny rdzeń tego, co nazywamy wychowaniem, a przede wszystkim tego, co nazywamy samowychowaniem” (por. List do młodych, 13).

Wśród rozpowszechnionych dzisiaj przykładów idolatrii jest też bożek nazywany kultem wolności. Jest to postawa, która pozwala robić wszystko i nie liczyć się z żadnymi uwarunkowaniami: normami, regułami, tradycjami, konwencjami, bo wolność jest wartością względną, a nie absolutną. Ktoś lub coś ma wartość, o ile jest częścią pewnej umowy zawierającej to, co wydaje się użyteczne; wszystko można negocjować, wszystko może stanowić temat dyskusji, jeśli istnieją za tym przemawiające racje. „Posiadanie jasnej wiary, zgodnej z credo Kościoła, zostaje często zaszufladkowane jako fundamentalizm. A tymczasem relatywizm, to znaczy zdanie się na «każdy powiew nauki», zdaje się być jedyną postawą godną współczesności. Ustanowiony jest rodzaj dyktatury relatywizmu, która nie uznaje niczego za pewnik, a jedynym miernikiem ustanawia własne «ja» i jego zachcianki” – przekonuje Benedykt XVI (Homilia, Rzym 18 kwietnia 2005 r.).

Współczesna idolatria jest adorowaniem sukcesu, przyjemności, pieniądza, władzy za wszelką cenę, które w końcu odbierają ludziom wolność i czystość serca. Kard. Martini we współczesnej idolatrii absolutnej, nieposkromionej wolności dostrzega kłamstwo, które bynajmniej nie wyzwala człowieka, ale mu niebezpiecznie zagraża. "Nowym faktem historii ludzkości jest niewyważony wzrost znaczenia wolności: wolność od uwarunkowań naturalnych i biologicznych, wolność od prawa i zwyczajów. Nigdy człowiek nie miał tyle wolności, nigdy nie był w takim stopniu wyemancypowany, niezależny od form odniesienia, które ukazywały się mu jako przymus" - przekonuje Martini (por. Odnaleźć siebie samego, 91). Niby wolny, a jednak niewolnik.

Lekarstwem, które może pokonać tego idola kultu wolności uciekającego przed odniesiem się do prawdy jest Dobra Nowina, która właśnie wiąże wolność z prawdą i miłością. W Nowym Testamencie wolność człowieka (gr. eleutheria – „wolność polegająca na życiu zgodnym z powinnością, a nie upodobaniem”; por. Słownik Stronga, 251) nie występuje nigdy w sensie wolności cywilnej (u Rzymian to fundament godności ludzkiej), nie polega na niezależności ani na możności decydowania o sobie, lecz na tym, że zostaliśmy "wyrwani z zepsucia, które zniewala, do wolności, którą jest chwała dzieci Bożych" (Rz 8,21). Dla Żydów fundamentem wolności była przynależność do narodu wybranego – „pochodzenie z rodu Abrahama”. Jednak to Bóg jest ostatecznym gwarantem wolności człowieka. Prawdziwa wolność to wolność duchowa (wewnętrzna), którą wyjednał dla nas Chrystus (Ga 5,1.13), a przekazał nam ją Duch Święty (2 Kor 3,17). Królewskie prawo wolności człowieka żyjącego wiarą jest owocem przyjęcia osoby i nauki Chrystusa - Jego słowa (por. J 8,31). Dla tych, którzy będą zachowywali Jego naukę, Jezus obiecuje poznanie prawdy i wolność. Stąd u Jana przyczyną zniewolenia nie jest ignorancja czy brak praw cywilnych, lecz grzech, przeciwstawienie się woli Bożej oraz zakłamanie religijne (bałwochwalstwo).

Kto popełnia zło nie przebywa w prawdzie i nie jest prawdziwie wolnym, gdyż żyje w kłamstwie i jest niewolnikiem zła, które czyni. Zasadniczym złem, "grzechem” (nie "grzechami" wg Jana) jest odrzucenie Jezusa, niewiara w Syna Bożego i postępowanie niezgodne z przykazaniem miłości wzajemnej (por. NKB NT IV/1, 702).

Szczególnym wyrazem fikcji wolności jest poczucie sytości, niezależności, swawoli czy samowoli, bo "mogę robić wszystko, jestem zabezpieczony, nic mi nie zagraża". I jak ewangeliczny człowiek zamożny mówi sobie: "Masz wielkie zasoby dóbr, na długie lata złożone; odpoczywaj, jedz, pij i używaj!" (Łk 12,19).

Muzyk i wokalista Kazik Staszewski, lider zespołu Kult, tak śpiewał:

(...) Wolność. Po co wam wolność?

Z każdej wystawy dobrobyt tryska

Wolność. Po co wam wolność?

Macie przecież chleb i igrzyska.

(...) Na tym świecie każdy jest zachłanny i pazerny

Na tym świecie każdy chce pieniądze i koncerny

Kilku frajerów rządzi świata tego polityką

Najpotężniejsi z nich myślą o władzy nad galaktyką

Co za fatalny świat

Przemówienia z dnia siódmego

Co za okropny świat

Roku bieżącego.

Kiedy człowiek ulega pokusie fikcji wolności („kultu wolności”) – wydaje mu się, że może robić wszystko nie licząc się z żadnymi przykazaniami czy normami, wtedy staje się prawdziwym niewolnikiem iluzorycznej idei i własnych zachcianek, stąd musi zapytać samego siebie:

· Czy nie uległem jakimś przejawom dyktatury relatywizmu?

· Co jest warunkiem powrotu do Ojca (J 8,38)?

· Na czym polega „powołanie do wolności” (Ga 5,13; por. 1 P 2,16)?


Módl się!

Panie Jezu, choć byłem niewolnikiem grzechu, to dzięki Twojej Krwi i Twojemu zwycięstwu nad grzechem, śmiercią i szatanem, mogę wciąż powstawać i iść dalej, odwracać się od swoich ciemności w stronę Światłości Prawdziwej - Prawdy i Wolności. Tylko Ty możesz mnie wyzwolić. Ty, Panie, zachęcasz: "Bądźcie mocni i nie dajcie sobie na nowo nałożyć jarzma niewoli!". Zwyciężaj w nas, Ty, który żyjesz i królujesz na wieki wieków. Amen.


Żyj Słowem!

Ratunkiem przed pułapką poczucia sytości może być praktyka jałmużny, która oznacza nie tylko dzielenie się dobrami materialnymi, ale również współczucie, miłosierdzie i troska o zniewolonych. Podziel się darem czasu i uwagi z człowiekiem zagonionym pracą, robieniem „kariery”. Zaproś go na spotkanie i rozmowę!

ks. Jan Kochel
Pozostałe tematy
Aktualności

Katechezy eucharystyczne

Kongres Eucharystyczny w diecezji gliwickiej stał się okazją do zaangażowania poszczególnych wiernych, jak i grup, stowarzyszeń i ruchów lokalnego Kościoła. Studenci Wydziału Teologicznego UO przygotowali cykl katechez eucharystycznych dla młodzieży, by odpowiedzieć na apel Biskupa Gliwickiego i włączyć się w przygotowanie do dobrego przeżycia tego czasu łaski; zob. Wprowadzenie. Katecheza III.

więcej

List do Galatów

Kolejny tom Komentarza Biblijnego Edycji św. Pawła budzi nadzieję na szybsze ukończenie wielkiego projektu polskiego środowiska biblistów. Komentarz Dariusza Sztuka SDB dotyczy dzieła, które Apostoł napisał pod koniec swego pobytu w Efezie jako odpowiedź na niepokojące wieści o niebezpieczeństwie zagrażającym wierze (por. Ga 3,2; 4,21; 5,4); NKB.

więcej
zobacz wszystkie

Liczba wizyt: 14049159

Tweety na temat @Ssb24pl Menu
Menu